Ρουνικές γραφές

Αγγλοσαξονικό Φούθορκ

Οι ρούνοι της Αγγλίας και της Φρισίας. Αντιμέτωποι με μια γλώσσα που αποκτούσε νέους ήχους, οι Αγγλοσάξονες έκαναν το αντίθετο από τους Σκανδιναβούς και πρόσθεσαν γράμματα, πηγαίνοντας τη σειρά από τα είκοσι τέσσερα στα είκοσι έξι, έπειτα στα είκοσι οκτώ και τελικά ξεπερνώντας τα τριάντα. Είναι επίσης η γραφή που διέσωσε τα ονόματα των ρούνων, γι' αυτό και σχεδόν κάθε σημασία σε αυτόν τον ιστότοπο προέρχεται από εδώ.

29
ρούνοι στο ποίημα
28
σε καθιερωμένη επιγραφική χρήση
33
μετρώντας τα γράμματα των χειρογράφων

Η σειρά

Οι είκοσι εννέα ρούνοι του Ρουνικού Ποιήματος της Παλαιάς Αγγλικής στη σειρά του, ακολουθούμενοι από τα ύστερα γράμματα που βρέθηκαν σε επιγραφές και αλφάβητα χειρογράφων της Νόρθαμπτρια.

Το ætt του Freyr

1–8

Οι κληρονομημένοι πρώτοι οκτώ, άθικτοι στο σχήμα αν και όχι στον ήχο: το τέταρτο γράμμα έχει γίνει o, γεγονός που καθιστά αυτό ένα φούθορκ αντί για φούθαρκ.

ᚠ
1

Feoh

f /f/, /v/

πλούτος, βοοειδή

Αμετάβλητο από το Fehu. Στην Παλαιά Αγγλική feoh σημαίνει τόσο βοοειδή όσο και περιουσία, και δίνει το σύγχρονο αγγλικό fee.

ᚢ
2

Ur

u /u/

ο ούρος (άγριο βόδι)

Η Αγγλία κράτησε το ζώο εκεί όπου η Σκανδιναβία το έχασε. Η στροφή του είναι η μόνη από τις τρεις παραδόσεις που εξακολουθεί να περιγράφει ένα βόδι.

ᚦ
3

Þorn

þ /θ/, /ð/

αγκάθι

Μετονομάστηκε από τον γερμανικό γίγαντα σε φυτό. Αυτό το γράμμα διέφυγε από τη γραφή: διατηρήθηκε ως þ στη λατινική γραφή της Παλαιάς Αγγλικής και επέζησε στην τυπογραφία μέχρι που τα ηπειρωτικά στοιχεία επέβαλαν ένα y στη θέση του.

ᚩ
4

Os

o /o/

στόμα· ένας θεός

Ο ρούνος που μετατρέπει το φούθαρκ σε φούθορκ. Η Παλαιά Αγγλική μετέβαλε το τέταρτο γράμμα από a σε o, και το ποίημα ερμηνεύει το όνομα ως το λατινικό os, ένα στόμα, αντί για τον θεό Ansuz.

ᚱ
5

Rad

r /r/

ιππασία, ένα ταξίδι

Αμετάβλητο. Η παλαιοαγγλική λέξη rad δίνει τόσο το road όσο και το raid, που ξεκίνησαν ως μία λέξη: μια βόλτα, και μια έφιππη επιδρομή εναντίον κάποιου.

ᚳ
6

Cen

c /k/, /tʃ/

πυρσός

Το Kenaz του Πρεσβύτερου Φούθαρκ με ένα επιπλέον στέλεχος στα αριστερά. Μόνο η Αγγλία το διαβάζει ως πυρσό· τα σκανδιναβικά ποιήματα αποκαλούν και τα δύο τον ίδιο ρούνο έλκος.

ᚷ
7

Gyfu

g /ɡ/, /j/, /ɣ/

δώρο

Διατηρήθηκε, εκεί όπου το Νεότερο Φούθαρκ το απέρριψε. Το παλαιοαγγλικό gyfu δίνει το σύγχρονο gift, και η στροφή του τελειώνει με το τι σημαίνει το δώρο για έναν εξόριστο.

ᚹ
8

Wynn

w /w/

χαρά

Επίσης διατηρήθηκε, και επίσης διέφυγε: το wynn χρησιμοποιήθηκε ως ƿ για τον ήχο του w στη λατινική γραφή της Παλαιάς Αγγλικής, μέχρι που οι Νορμανδοί γραφείς το αντικατέστησαν με ένα διπλό u.

Το ætt του Hægl

9–16

Οι κληρονομημένοι δεύτεροι οκτώ, πλήρεις. Η Αγγλία διατήρησε τα Eoh και Peorð εκεί όπου η Σκανδιναβία τα απέρριψε και τα δύο, γι' αυτό και το ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής είναι η μόνη σωζόμενη μαρτυρία για αρκετούς ρούνους.

ᚻ
9

Hægl

h /h/, /x/

χαλάζι

Η Αγγλία χρησιμοποίησε τη μορφή με τη διαγώνια ράβδο παντού. Το παλαιοαγγλικό hægl δίνει το σύγχρονο hail.

ᚾ
10

Nyd

n /n/

ανάγκη, καταναγκασμός

Αμετάβλητο. Η στροφή του είναι η μόνη σε οποιαδήποτε παράδοση που προσφέρει διέξοδο από τον καταναγκασμό, και μόνο υπό τον όρο ότι λαμβάνεται υπόψη νωρίς.

ᛁ
11

Is

i /i/

πάγος

Αμετάβλητο. Η παλαιοαγγλική στροφή είναι η μόνη από τις τρεις που αφιερώνει τους περισσότερους στίχους της στο πόσο όμορφος είναι ο πάγος.

ᛄ
12

Ger

j /j/

έτος, συγκομιδή

Ανασχεδιάστηκε σε μια ενιαία συνδεδεμένη μορφή από τα δύο ξεχωριστά κομμάτια του Πρεσβύτερου Φούθαρκ. Το παλαιοαγγλικό ger είναι ο άμεσος πρόγονος του year.

ᛇ
13

Eoh

ï /eo/, /ç/

ίταμος (δέντρο)

Διατηρήθηκε εκεί όπου το Νεότερο Φούθαρκ το απέρριψε, οπότε αυτή είναι η μόνη στροφή που συνδέεται με τον ρούνο του ίταμου μέσω αδιάσπαστης καταγωγής και όχι μέσω ενός κοινού ονόματος.

ᛈ
14

Peorð

p /p/

άγνωστο

Ο αμετάφραστος ρούνος. Το παλαιοαγγλικό peorð δεν εμφανίζεται πουθενά αλλού στη γλώσσα, οπότε η μοναδική στροφή του ορίζει μια λέξη χωρίς άλλο πλαίσιο.

ᛉ
15

Eolhx

x /ks/

σπάργανο

Η Αγγλία κράτησε την όρθια μορφή και το όνομα του φυτού. Η φωνητική του αξία μετατοπίστηκε από το παλιό τελικό z στο σύμπλεγμα ks, κάνοντας πολύ λίγη δουλειά.

ᛋ
16

Sigel

s /s/

ο ήλιος

Το παλαιοαγγλικό sigel σημαίνει ήλιος, και δεν σχετίζεται με το sigor, νίκη. Αποκρυφιστές του εικοστού αιώνα συνέχεαν τα δύο, από όπου προέρχεται και η ψευδής ερμηνεία της νίκης.

Το ætt του Tir

17–24

Οι κληρονομημένοι τρίτοι οκτώ, επίσης πλήρεις, και καταλήγουν σε eþel και μετά dæg — η διάταξη του βρακτεάτη της Vadstena μάλλον, παρά του λίθου του Kylver.

ᛏ
17

Tir

t /t/

ένα άστρο· ο θεός Týr

Αμετάβλητο σε σχήμα, αλλά η στροφή περιγράφει ένα άστρο που δεν αφήνει ποτέ την πορεία του, αντί για έναν θεό. Μια ακόμη άμβλυνση της χριστιανικής εποχής, όπως το Ansuz που έγινε στόμα.

ᛒ
18

Beorc

b /b/

σημύδα

Αμετάβλητο. Η στροφή του είναι η μεγαλύτερη από τις τρεις παραδόσεις και η μόνη που επικεντρώνεται στο παράδοξο ενός δέντρου που βγάζει βλαστούς χωρίς σπόρους.

ᛖ
19

Eh

e /e/

άλογο

Διατηρήθηκε εκεί όπου το Νεότερο Φούθαρκ το απέρριψε. Το παλαιοαγγλικό eh είναι ομόρριζο με το λατινικό equus· το σύγχρονο αγγλικό horse προέρχεται από μια εντελώς διαφορετική ρίζα.

ᛗ
20

Mann

m /m/

ένας άνθρωπος

Αμετάβλητο, διατηρώντας το διπλό στέλεχος του Πρεσβύτερου Φούθαρκ που το Νεότερο Φούθαρκ συνέπτυξε. Το παλαιοαγγλικό man σημαίνει ένα άτομο οποιουδήποτε φύλου.

ᛚ
21

Lagu

l /l/

νερό, θάλασσα

Αμετάβλητο. Η στροφή του αφορά έναν στεριανό σε ένα πλοίο που κλυδωνίζεται αντί για έναν ναύτη, και τελειώνει με ένα άτι της θάλασσας που δεν υπακούει στο χαλινάρι.

ᛝ
22

Ing

ŋ /ŋ/

ο θεός Ing

Συνήθως γράφεται στη μορφή με στέλεχος, ο κλειστός ρόμβος υψωμένος σε ένα στέλεχος. Η στροφή του είναι ένα απόσπασμα μιας ιστορίας για έναν θεό που πήγε ανατολικά πάνω από τα κύματα, και η ιστορία έχει χαθεί.

ᛟ
23

Eþel

œ /œ/

προγονικό κτήμα

Διατηρήθηκε, και τοποθετήθηκε πριν από το dæg αντί μετά από αυτό, ακολουθώντας τη διάταξη του βρακτεάτη της Vadstena μάλλον παρά του λίθου του Kylver. Η παλαιοαγγλική λέξη eþel σημαίνει πατρίδα όσο και νομική ιδιοκτησία.

ᛞ
24

Dæg

d /d/

ημέρα

Αμετάβλητο. Η στροφή του είναι μία από τις δύο μόνο στο ποίημα που λένε ρητά ότι το πράγμα που περιγράφεται ανήκει τόσο στους πλούσιους όσο και στους φτωχούς.

Οι αγγλικές προσθήκες

25–29

Πέντε νέα γράμματα για ήχους που είχε η Παλαιά Αγγλική και η Πρωτογερμανική όχι, κυρίως προϊόντα της i-μετάλλαξης και της ινγκβαιονικής διάσπασης του πρωτογερμανικού /a/ σε τρία. Και τα πέντε εμφανίζονται στο Ρουνικό Ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής, και με αυτά η σειρά φτάνει στις μορφές των είκοσι οκτώ και είκοσι εννέα χαρακτήρων που ήταν σε καθιερωμένη χρήση.

ᚪ
25

Ac

a /ɑ/

βελανιδιά

Νέο. Όταν οι ηχητικές αλλαγές της Παλαιάς Αγγλικής ώθησαν τον παλιό ρούνο a στο o, χρειάστηκε ένα νέο γράμμα για το a που επέζησε. Η στροφή του αφορά τη βελανιδιά που τρέφει χοίρους και φτιάχνει πλοία.

ᚫ
26

Æsc

æ /æ/

φλαμουριά / μελία

Νέο, και δημιουργήθηκε προσθέτοντας μια γραμμή στο παλιό σχήμα Ansuz. Το Ansuz ουσιαστικά χωρίστηκε σε τρία γράμματα του Φούθορκ: os, ac και æsc.

ᚣ
27

Yr

y /y/

ένα τόξο· ένα εργαλείο

Νέο, για το στρογγυλεμένο μπροστινό φωνήεν που παράγεται από την i-μετάλλαξη. Το όνομα συνήθως διαβάζεται ως τόξο ή κέρατο, και η στροφή του το αποκαλεί χαρά και τιμή για τους ευγενείς.

ᛡ
28

Ior

io /io/

ένα χέλι· ένα θηρίο του ποταμού

Νέο και σπάνιο. Η στροφή του περιγράφει ένα πλάσμα που κατοικεί στο νερό και ωστόσο τρέφεται στη στεριά, συνήθως διαβάζεται ως χέλι ή κάστορας.

ᛠ
29

Ear

ea /æɑ/

ο τάφος· γη

Νέο, και η τελευταία στροφή του ποιήματος. Περιγράφει τη γη ως απεχθή σε κάθε άνθρωπο όταν η σάρκα αρχίζει να κρυώνει και το σώμα παραδίδεται στο χώμα.

Ύστερα και χειρόγραφα γράμματα

30–34

Όψιμες προσθήκες της Νόρθαμπτρια. Τα Calc και Gar είναι πράγματι λαξευμένα, στους σταυρούς του Ruthwell και του Bewcastle, όπου διατηρούν τα σκληρά υπερωικά διακριτά από τα ουρανικοποιημένα αντίστοιχά τους. Τα Cweorð, Cealc και Stan υπάρχουν ουσιαστικά μόνο σε χειρόγραφα, και ο R. I. Page υποστήριξε ότι αρκετά από αυτήν την ομάδα είναι αρχαιοδιφικοί ψευδο-ρούνοι. Αυτή η διαφωνία είναι ο λόγος που οι δημοσιευμένες μετρήσεις του Φούθορκ κυμαίνονται από 28 έως 34.

ᚸ
30

Gar

g /ɡ/

δόρυ

Μια μεταγενέστερη προσθήκη που διαχωρίζει το σκληρό /ɡ/ από το Gyfu, το οποίο η ουρανικοποίηση είχε αφήσει να καλύπτει αρκετούς ήχους. Δεν υπάρχει στο Ρουνικό Ποίημα, αλλά είναι λαξευμένο στους σταυρούς του Ruthwell και του Bewcastle.

ᛢ
31

Cweorð

q /kw/

άγνωστο· ίσως εργαλείο ανάμματος φωτιάς;

Ένα γράμμα χειρογράφων χωρίς σίγουρη σημασία και ουσιαστικά χωρίς επιγραφική χρήση. Το πιθανότερο είναι να πρόκειται για εφεύρεση γραφέων που δίνει στη ρουνική σειρά ένα αντίστοιχο για το λατινικό Q.

ᛣ
32

Calc

k /k/

δισκοπότηρο· κιμωλία

Μια μεταγενέστερη προσθήκη για το σκληρό /k/, διαχωρίζοντάς το από το Cen για τον ίδιο λόγο. Λαξευμένο στον σταυρό του Ruthwell και σε επιγραφές της Νήσου του Μαν και της Σκωτίας.

ᛤ
33

Cealc

kk /k/

κιμωλία

Μια διπλή παραλλαγή του calc, που εμφανίζεται σε ρουνικές σειρές χειρογράφων και όχι σε πραγματικές επιγραφές.

ᛥ
34

Stan

st /st/

λίθος

Ένα γράμμα που μοιάζει με συμπλέγμα για το σύμπλεγμα st. Μόνο σε χειρόγραφα, και ο λόγος που οι δημοσιευμένες μετρήσεις του Φούθορκ ποικίλλουν μεταξύ 31 και 34.

Από πού το γνωρίζουμε

Πέτρινοι σταυροί, ένα κουτί από οστό φάλαινας, ένα σπαθί στον Τάμεση και ένα χειρόγραφο που κάηκε.

Ρουνικό Ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής

Αγγλία αντίγραφο 10ου αι.· κείμενο παλαιότερο

Είκοσι εννέα στροφές, μία για κάθε ρούνο, καθεμία ένας αινιγματικός στίχος για το όνομα του ρούνου. Είναι το πιο σημαντικό έγγραφο για την ανακατασκευή της σημασίας οποιουδήποτε ονόματος ρούνου, σε οποιαδήποτε γραφή. Το χειρόγραφο, Cotton Otho B.x, κάηκε στη φωτιά του Ashburnham House το 1731· το κείμενο σώζεται μόνο επειδή ο Humfrey Wanley το είχε μεταγράψει το 1705 για τον Θησαυρό του George Hickes.

Κασετίνα των Φράγκων

Νόρθαμπτρια αρχές 8ου αι.

Ένα κουτί από οστό φάλαινας σκαλισμένο με σκηνές από γερμανικούς θρύλους, τη ρωμαϊκή ιστορία και τα Ευαγγέλια, με λεζάντες σε ρούνους της Παλαιάς Αγγλικής και στα λατινικά. Ένα πλαίσιο είναι γραμμένο σε έναν κώδικα φωνηέντων. Το καπάκι και οι τρεις πλευρές βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο· το δεξί πλαίσιο βρίσκεται στο Bargello της Φλωρεντίας.

Σταυρός του Ράθγουελ

Νταμφρίσσαϊρ, Σκωτία 8ος αι.

Ένας αγγλοσαξονικός πέτρινος σταυρός που φέρει ρουνικούς στίχους στενά συνδεδεμένους με το ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής «Το Όνειρο του Σταυρού». Καταστράφηκε με εντολή της Εκκλησίας της Σκωτίας το 1642 ως ειδωλολατρικός, και επανασυναρμολογήθηκε τον δέκατο ένατο αιώνα.

Σταυρός του Μπιούκαστλ

Κάμπρια, Αγγλία 8ος αι.

Ένα συνοδευτικό μνημείο του σταυρού του Ράθγουελ, που στέκεται ακόμα στο προαύλιο της εκκλησίας του, με μια ρουνική αναμνηστική επιγραφή πλέον βαριά φθαρμένη από τον καιρό.

Το μαχαίρι του Beagnoth (Seax of Beagnoth)

Τάμεσης, Λονδίνο 10ος αι.

Ένα σιδερένιο μονόκοπο μαχαίρι με ένθετο ασήμι, χαλκό και ορείχαλκο, που φέρει το πλήρες φούθορκ των είκοσι οκτώ ρούνων κατά μήκος της μιας πλευράς και το όνομα Beagnoth κατά μήκος της άλλης. Η μόνη γνωστή πλήρης αγγλοσαξονική σειρά ρούνων σε αντικείμενο και όχι σε χειρόγραφο. Ο χαράκτης μπέρδεψε τη σειρά του τρίτου ætt, γεγονός που υποδηλώνει ότι ακόμη και οι εξειδικευμένοι τεχνίτες δεν γνώριζαν πάντα την εκτεταμένη σειρά απέξω.

Τεφροδόχοι του Spong Hill

Νόρφολκ, Αγγλία 5ος αι.

Τρεις τεφροδόχοι από ένα πρώιμο αγγλοσαξονικό νεκροταφείο, σφραγισμένες με τη λέξη alu σε αντεστραμμένους ρούνους. Το alu είναι η πιο κοινή μαγική λέξη στο παλαιότερο γερμανικό corpus και η σημασία του εξακολουθεί να συζητείται. Αυτά είναι ανάμεσα στα παλαιότερα ρουνικά αντικείμενα στην Αγγλία και τοποθετούνται ξεκάθαρα σε ένα προχριστιανικό ταφικό πλαίσιο.

Θησαυρός του Γκάλογουεϊ

Ντάμφριες και Γκάλογουεϊ, Σκωτία θαμμένο π. 900

Πέντε πεπλατυσμένοι ασημένιοι δακτύλιοι βραχίονα που φέρουν χαραγμένους αγγλοσαξονικούς ρούνους, όχι σκανδιναβικούς. Ένας ονομάζει τον Ecgbeorht· η μεγαλύτερη επιγραφή διαβάζεται DIS IS ÆIGNA FEOH, αυτός είναι ο πλούτος της κοινότητας. Μια επιγραφή που διεκδικεί θαμμένο ασήμι για μια μοναστική κοινότητα υπονομεύει την υπόθεση ότι οι θησαυροί αυτής της χρονολογίας είναι λάφυρα των Βίκινγκ.

Βρακτεάτης του Undley

Σάφολκ, Αγγλία π. 450–500

Ένα χρυσό μενταγιόν που φέρει μια από τις παλαιότερες αγγλοφριζικές ρουνικές επιγραφές, δείχνοντας τη λύκαινα και τα δίδυμα της ρωμαϊκής εικονογραφίας πάνω από ένα σύντομο ρουνικό κείμενο. Αποδεικτικό στοιχείο ότι η γραφή έφτασε με την πρώιμη εγκατάσταση παρά αναπτύχθηκε αργότερα.

Αστράγαλος του Caistor-by-Norwich

Νόρφολκ, Αγγλία π. 400

Ένα οστό αστραγάλου ζαρκαδιού από μια τεφροδόχο, με την επιγραφή raïhan, που μάλλον σημαίνει ζαρκάδι. Ίσως η παλαιότερη ρουνική επιγραφή που βρέθηκε στην Αγγλία, και αρκετά παλιά ώστε να εγείρει το ερώτημα εάν είναι αγγλοσαξονική ή εισαγόμενη.

Το φέρετρο του Αγίου Κάθμπερτ

Λίντισφαρν, Νόρθαμπτρια 698

Ένα δρύινο φέρετρο χαραγμένο με φιγούρες που φέρουν ετικέτες με ένα μείγμα ρούνων και λατινικών γραμμάτων, μερικές φορές στην ίδια λέξη. Άμεση απόδειξη ότι οι δύο γραφές χρησιμοποιήθηκαν δίπλα-δίπλα σε ένα μοναστικό πλαίσιο, παρά σε αντιπαράθεση.

Codex Vindobonensis 795

Σάλτσμπουρκ 9ος αι.

Ένα χειρόγραφο από τον κύκλο του Αλκουίνου που παραθέτει τα γοτθικά ονόματα γραμμάτων δίπλα στα ρουνικά τους αντίστοιχα, μαζί με άλλα αλφάβητα. Μέρος ενός καρολίγγειου επιστημονικού ενδιαφέροντος για τη συλλογή γραφών που διέσωσαν ένα μεγάλο μέρος του γερμανικού υλικού κατά λάθος.

Ρουνικά νομίσματα

Αγγλία 7ος–9ος αι.

Πρώιμα sceattas (ασημένια νομίσματα) και μεταγενέστερες πένες που φέρουν τα ονόματα των νομισματοκοπών σε ρούνους, μερικές φορές αναμεμειγμένα με λατινικά γράμματα. Τα νομίσματα έβαλαν τον ρουνικό αλφαβητισμό στην καθημερινή εμπορική κυκλοφορία και τον χρονολογούν με ακρίβεια.

Επιτύμβιες στήλες του Λίντισφαρν

Νόρθαμπτρια 8ος–9ος αι.

Μικροί επιτύμβιοι δείκτες που φέρουν προσωπικά ονόματα σε ρούνους και σε λατινική γραφή, συχνά και τα δύο στην ίδια πέτρα. Μια ήσυχη ένδειξη ότι η επιλογή μεταξύ των δύο δεν ήταν πάντα δογματική.

Φριζικά ευρήματα

Κάτω Χώρες και ακτή Βορείου Θαλάσσης 5ος–8ος αι.

Μια μικρή ομάδα επιγραφών σε χτένες, νομίσματα και ένα ραβδί από ίταμο που δείχνουν την ίδια εκτεταμένη σειρά σε χρήση πέρα από τη Βόρεια Θάλασσα. Η γραφή είναι σωστότερα αγγλοφριζική παρά καθαρά αγγλική.

Οι ρουνικές υπογραφές του Cynewulf

Αγγλία 9ος αι.

Τέσσερα θρησκευτικά ποιήματα — Juliana, Elene, Christ II και The Fates of the Apostles — των οποίων οι επίλογοι συλλαβίζουν το όνομα του ποιητή ως ρουνική ακροστιχίδα. Κάθε ρούνος λειτουργεί διπλά, ως γράμμα του ονόματος και, μέσω του ονόματός του, ως ουσιαστικό στην πρόταση. Η μεγαλόφωνη ανάγνωση του ποιήματος προφέρει το όνομά του και ζητά από το κοινό να προσευχηθεί για αυτόν.

Isruna και hahalruna

Αγγλία και ήπειρος από τον 9ο αι.

Συστήματα κρυπτογράφησης χειρογράφων που απορρίπτουν το σχήμα ενός ρούνου και αντί αυτού κωδικοποιούν τις συντεταγμένες του: σε ποιο ætt ανήκει, και τη θέση του μέσα σε αυτό το ætt, γραμμένο ως μετρημένες γραμμές ή κλαδιά. Λειτουργούν μόνο επειδή η τριμερής διαίρεση της σειράς ήταν κοινή γνώση.

Η σειρά που μεγάλωσε

Το Αγγλοσαξονικό Φούθορκ και το Νεότερο Φούθαρκ είναι δύο απαντήσεις στο ίδιο πρόβλημα, και είναι αντίθετες απαντήσεις.

Και οι δύο γραφές κατάγονται από το Πρεσβύτερο Φούθαρκ των είκοσι τεσσάρων ρούνων. Και οι δύο χρησιμοποιήθηκαν από ανθρώπους των οποίων η γλώσσα άλλαζε γρήγορα στους ίδιους αιώνες. Στη Σκανδιναβία η σειρά μειώθηκε στους δεκαέξι και ο αναγνώστης αφέθηκε να συμπεράνει τα υπόλοιπα. Στην Αγγλία και τη Φρισία προστέθηκαν γράμματα μέχρι η γραφή να μπορεί να γράψει αυτά που οι άνθρωποι πραγματικά έλεγαν.

Η ανάπτυξη συνέβη σε στάδια. Η ινγκβαιονική διάσπαση πήγε τη σειρά στους είκοσι έξι. Περαιτέρω προσθήκες την σταθεροποίησαν στους είκοσι οκτώ για πρακτική λάξευση — ο αριθμός που ενσωματώθηκε στο μαχαίρι του Beagnoth (Seax of Beagnoth), τη μόνη πλήρη σειρά ρούνων που σώζεται σε αντικείμενο. Το Ρουνικό Ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής δίνει μια στροφή σε είκοσι εννέα. Τα χειρόγραφα και τα μνημεία της Νόρθαμπτρια την ωθούν στους τριάντα τρεις, περιστασιακά τριάντα τέσσερις, ανάλογα με το ποια γράμματα υπολογίζονται και με το ποιος μετράει.

Γιατί άλλαξε το όνομα

Το αλφάβητο δεν ονομάζεται φούθαρκ εδώ, και ο λόγος βρίσκεται στην τέταρτη θέση.

Στην Πρωτογερμανική ο τέταρτος ρούνος ήταν το ansuz, ένας θεός, και έφερε τον ήχο a. Στις Γερμανικές διαλέκτους της Βόρειας Θάλασσας, αυτό το μεμονωμένο φωνήεν στη συνέχεια διασπάστηκε με τρεις τρόπους ανάλογα με το περιβάλλον του — η ινγκβαιονική διάσπαση. Ρινοποιημένο πριν από ένα ρινικό σύμφωνο στρογγυλοποιήθηκε προς το o· προωθημένο έγινε æ· αλλιώς παρέμεινε ένα οπίσθιο ɑ.

Ένα γράμμα δεν μπορούσε να καταγράψει τρεις ήχους, έτσι το σχήμα ansuz τροποποιήθηκε τρεις φορές: τα κεκλιμένα κλαδιά έδωσαν το ᚩ os, ένα δεύτερο κλαδί έδωσε το ᚫ æsc, και κλαδιά και στις δύο πλευρές του στελέχους έδωσαν το ᚪ ac. Ένας ρούνος του Πρεσβύτερου Φούθαρκ έγινε τρεις αγγλικοί.

Επειδή το τέταρτο γράμμα ήταν πλέον o, τα πρώτα έξι συλλαβίζουν f-u-þ-o-r-c. Η σειρά παίρνει το όνομά της από το δικό της άνοιγμα ακριβώς με τον τρόπο που το κάνει το αλφάβητο, επομένως ένα διαφορετικό άνοιγμα σημαίνει διαφορετικό όνομα.

Οι άλλες προσθήκες ακολουθούν την ίδια λογική. Το ᚣ yr καλύπτει το στρογγυλεμένο μπροστινό φωνήεν που παράγεται από την i-μετάλλαξη. Τα ᛠ ear και ᛡ ior καλύπτουν διφθόγγους. Κανένας από αυτούς τους ήχους δεν υπήρχε στη γλώσσα για την οποία σχεδιάστηκαν οι αρχικοί είκοσι τέσσερις.

Γιατί αυτή η γραφή έχει μεγαλύτερη σημασία από ό,τι υποδηλώνει το μέγεθός της

Σχεδόν κάθε σημασία ρούνου που κυκλοφορεί σήμερα προέρχεται από την Αγγλία, και οι περισσότεροι άνθρωποι που χρησιμοποιούν αυτές τις σημασίες δεν το γνωρίζουν.

Ο λόγος είναι το Ρουνικό Ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής: είκοσι εννέα στροφές, μία για κάθε ρούνο, η καθεμία περιστρεφόμενη γύρω από το όνομα του ρούνου. Είναι η μόνη εκτενής πηγή για τα ονόματα των ρούνων που το Νεότερο Φούθαρκ απέρριψε. Τα Gebo, Wunjo, Perthro, Ehwaz, Ingwaz, Dagaz και Othala δεν έχουν καμία νορβηγική ή ισλανδική στροφή, επειδή αυτά τα γράμματα είχαν εξαφανιστεί από τη Σκανδιναβία πριν από τη σύνθεση των σκανδιναβικών ποιημάτων. Ό,τι γνωρίζουμε για αυτά, το γνωρίζουμε από ένα αγγλικό ποίημα για ένα διαφορετικό αλφάβητο.

Αυτό το ποίημα παραλίγο να μην επιβιώσει. Το χειρόγραφό του, Cotton Otho B.x, καταστράφηκε στη φωτιά του Ashburnham House το 1731, η οποία κατέκαψε ή κατέστρεψε μεγάλο μέρος της βιβλιοθήκης Cotton. Το κείμενο υπάρχει επειδή ο Humfrey Wanley το είχε μεταγράψει είκοσι έξι χρόνια νωρίτερα, για τον Θησαυρό του George Hickes.

Οι στροφές δείχνουν επίσης τον χριστιανικό χειρισμό του παγανιστικού υλικού σε εξέλιξη. Το Ansuz έχει γίνει στόμα. Το Tiwaz έχει γίνει ένα άστρο που δεν αφήνει ποτέ την πορεία του. Κανένας θεός δεν κατονομάζεται, ενώ το ισλανδικό ποίημα του δέκατου πέμπτου αιώνα κατονομάζει τον Óðinn και τον Týr χωρίς δισταγμό. Το αν η Αγγλία είχε ξεχάσει ή αρνούνταν να πει είναι ένα ανοιχτό επιχείρημα.

Ρούνοι και Λατινικά, δίπλα-δίπλα

Η γνωστή ιστορία είναι ότι ο Χριστιανισμός έφερε το λατινικό αλφάβητο και οι ρούνοι υποχώρησαν μπροστά του. Τα αγγλικά στοιχεία δεν υποστηρίζουν μια καθαρή εκδοχή αυτής της ιστορίας.

Το φέρετρο του Αγίου Κάθμπερτ, φτιαγμένο στο Λίντισφαρν το 698, φέρει ετικέτες στις φιγούρες του με ρούνους και λατινικά γράμματα αναμεμειγμένα μέσα σε μεμονωμένες λέξεις. Οι σταυροί του Ράθγουελ και του Μπιούκαστλ είναι χριστιανικά μνημεία που φέρουν ρουνικούς στίχους. Οι επιτύμβιοι δείκτες του Λίντισφαρν φέρουν ονόματα και στις δύο γραφές, μερικές φορές στην ίδια πέτρα. Οι νομισματοκόποι έβαζαν τα ονόματά τους στα νομίσματα με ρούνους για αιώνες μετά τον προσηλυτισμό.

Δύο γράμματα μάλιστα άλλαξαν πλευρά. Το Þorn εισήχθη στη λατινική γραφή της Παλαιάς Αγγλικής ως þ, επειδή τα λατινικά δεν είχαν γράμμα για τον ήχο th, και παρέμεινε στην αγγλική γραφή για αιώνες· οι ηπειρωτικοί τυπογράφοι που δεν είχαν τυπογραφικό στοιχείο thorn το αντικατέστησαν με y, που είναι η όλη προέλευση του ψευδο-παλιού "Ye Olde". Το Wynn χρησιμοποιήθηκε ως ƿ για τον ήχο του w μέχρι που οι Νορμανδοί γραφείς προτίμησαν ένα διπλό u.

Οι ρούνοι έπαψαν να χρησιμοποιούνται στην Αγγλία τον ενδέκατο αιώνα, αργότερα από ό,τι υποδηλώνει η φήμη της γραφής, και λόγω φθοράς (αχρηστίας) παρά λόγω απαγόρευσης.

Σχετικά με την ανάγνωση αυτών των ρούνων

Η σύγχρονη μαντεία με ρούνους χρησιμοποιεί σχεδόν πάντα τους είκοσι τέσσερις ρούνους του Πρεσβύτερου Φούθαρκ, και όπου χρησιμοποιεί ονόματα και σημασίες, αυτές οι σημασίες αντλούνται σε μεγάλο βαθμό από αυτό το ποίημα.

Αυτό αξίζει να ειπωθεί ξεκάθαρα, διότι παράγει μια παράξενη κατάσταση: μια πρακτική που διεξάγεται με ένα αλφάβητο, χρησιμοποιώντας ένα σύνολο σημασιών που έχουν καταγραφεί για ένα άλλο, σε ένα χριστιανικό χειρόγραφο, περίπου επτακόσια χρόνια αφότου το πρώτο αλφάβητο έπαψε να χρησιμοποιείται. Τίποτα από αυτά δεν καθιστά την πρακτική άχρηστη. Σημαίνει ωστόσο ότι όποιος ισχυρίζεται ότι έχει άμεση πρόσβαση σε αυτό που εννοούσε ένας χαράκτης της Εποχής του Σιδήρου με έναν ρούνο, υπερβάλλει για το τι μπορούν να υποστηρίξουν τα στοιχεία.

Δεν υπάρχει καμία τεκμηριωμένη αγγλοσαξονική πρακτική τραβήγματος ρούνων για την απάντηση μιας ερώτησης. Ο Βέδας περιγράφει τα litterae solutoriae, γράμματα λύσης, που λέγεται ότι μπορούσαν να σπάσουν δεσμά, πράγμα που μας λέει τι πίστευε ένας εκκλησιαστικός της Νόρθαμπτρια ότι πίστευαν οι άνθρωποι για τη γραφή, και όχι το τι έκανε πραγματικά κάποιος.

Συχνές ερωτήσεις

Είκοσι εννέα στο Ρουνικό Ποίημα της Παλαιάς Αγγλικής, που είναι το καλύτερα καθορισμένο σύνολο, και είκοσι οκτώ σε καθιερωμένη επιγραφική χρήση — ο αριθμός που είναι ενσωματωμένος στο μαχαίρι του Beagnoth (Seax of Beagnoth). Τα χειρόγραφα και τα μνημεία της Νόρθαμπτρια το πάνε στους τριάντα τρεις, περιστασιακά τριάντα τέσσερις. Η διακύμανση είναι πραγματική και εξαρτάται από το ποια όψιμα γράμματα δέχεστε.

Λόγω του τέταρτου γράμματός του. Η σειρά παίρνει το όνομά της από τους ήχους των πρώτων έξι ρούνων της, και η ινγκβαιονική διάσπαση χώρισε το πρωτογερμανικό /a/ με τρεις τρόπους στις Γερμανικές διαλέκτους της Βόρειας Θάλασσας, στρογγυλοποιώντας το προς το o πριν από ένα ρινικό σύμφωνο. Το σχήμα ansuz τροποποιήθηκε στα ᚩ os, ᚫ æsc και ᚪ ac, και με το o στην τέταρτη θέση η σειρά συλλαβίζει f-u-þ-o-r-c.

Αποτελούν αντίθετες λύσεις στο ίδιο πρόβλημα. Και οι δύο γλώσσες αποκτούσαν ήχους που η γραφή των είκοσι τεσσάρων ρούνων δεν μπορούσε να διακρίνει. Η Σκανδιναβία μείωσε τη σειρά στους δεκαέξι και άφησε τον αναγνώστη να καταλάβει τη διαφορά από τα συμφραζόμενα· η Αγγλία πρόσθεσε γράμματα, πηγαίνοντας από τα είκοσι τέσσερα στα είκοσι έξι, μετά στα είκοσι οκτώ, και μετά πιο πέρα. Καμία προσέγγιση δεν είναι λάθος, και η σκανδιναβική παρήγαγε πολύ περισσότερες σωζόμενες επιγραφές.

Επειδή είναι η μόνη εκτενής πηγή για τα ονόματα αρκετών ρούνων. Τα Gebo, Wunjo, Perthro, Ehwaz, Ingwaz, Dagaz και Othala απορρίφθηκαν από το Νεότερο Φούθαρκ πριν συντεθούν τα νορβηγικά και ισλανδικά ποιήματα, οπότε εκείνα τα ποιήματα δεν έχουν στροφή για αυτά. Σχεδόν κάθε σημασία που αποδίδει η σύγχρονη πρακτική των ρούνων σε αυτά τα γράμματα προέρχεται από αυτό το αγγλικό ποίημα για ένα διαφορετικό αλφάβητο.

Μόλις και μετά βίας. Το χειρόγραφό του, Cotton Otho B.x, καταστράφηκε στη φωτιά του Ashburnham House το 1731, η οποία προκάλεσε ζημιές ή κατέκαψε μεγάλο μέρος της βιβλιοθήκης Cotton. Το κείμενο υπάρχει επειδή ο Humfrey Wanley το είχε μεταγράψει το 1705, είκοσι έξι χρόνια νωρίτερα, για δημοσίευση στον Θησαυρό του George Hickes.

Ένα σιδερένιο μαχαίρι του δέκατου αιώνα που βρέθηκε στον Τάμεση, με ένθετο ασήμι, χαλκό και ορείχαλκο με το πλήρες φούθορκ των είκοσι οκτώ ρούνων κατά μήκος της μίας πλευράς και το όνομα Beagnoth κατά μήκος της άλλης. Είναι η μόνη γνωστή πλήρης αγγλοσαξονική σειρά ρούνων σε αντικείμενο και όχι σε χειρόγραφο, και βρίσκεται στο Βρετανικό Μουσείο. Ο χαράκτης μπέρδεψε τη σειρά του τρίτου ætt, γεγονός που υποδηλώνει ότι ακόμη και οι εξειδικευμένοι τεχνίτες δεν γνώριζαν πάντα την εκτεταμένη σειρά απέξω.

Όχι άμεσα, και τα στοιχεία έρχονται σε αντίθεση με μια ξεκάθαρη ιστορία. Το φέρετρο του Αγίου Κάθμπερτ από το 698 αναμειγνύει ρούνους και λατινικά γράμματα μέσα σε μεμονωμένες λέξεις. Οι σταυροί του Ράθγουελ και του Μπιούκαστλ είναι χριστιανικά μνημεία που φέρουν ρουνικούς στίχους. Οι επιτύμβιοι δείκτες του Λίντισφαρν χρησιμοποιούν και τις δύο γραφές, μερικές φορές στην ίδια πέτρα. Οι ρούνοι ξεθώριασαν τον ενδέκατο αιώνα λόγω φθοράς (αχρηστίας) παρά απαγόρευσης.

Δύο. Το Þorn εισήχθη στη λατινική γραφή της Παλαιάς Αγγλικής ως þ, επειδή τα λατινικά δεν είχαν γράμμα για τον ήχο th, και επέζησε στην αγγλική γραφή για αιώνες μέχρι που οι ηπειρωτικοί τυπογράφοι χωρίς τυπογραφικό στοιχείο thorn το αντικατέστησαν με y, παράγοντας το ψευδές Ye Olde. Το Wynn χρησιμοποιήθηκε ως ƿ για τον ήχο w μέχρι που οι Νορμανδοί γραφείς το αντικατέστησαν με ένα διπλό u.

Σπάνια. Η σύγχρονη ρίψη ρούνων χρησιμοποιεί σχεδόν πάντα τους είκοσι τέσσερις ρούνους του Πρεσβύτερου Φούθαρκ, παρόλο που οι σημασίες που συνδέονται με αυτούς προέρχονται σε μεγάλο βαθμό από αυτό το ποίημα. Δεν υπάρχει καμία τεκμηριωμένη αγγλοσαξονική πρακτική τραβήγματος ρούνων για την απάντηση μιας ερώτησης· ο Βέδας αναφέρει τα γράμματα λύσης που λέγεται ότι μπορούσαν να σπάσουν δεσμά, γεγονός που καταγράφει μια πεποίθηση για τη γραφή παρά μια τεκμηριωμένη μέθοδο.

Σωστότερα Αγγλοφριζικό. Επιγραφές σε χτένες, νομίσματα και ένα ραβδί από ίταμο από τις Κάτω Χώρες και τις ακτές της Βόρειας Θάλασσας δείχνουν την ίδια εκτεταμένη σειρά σε χρήση πέρα από το νερό, και τα παλαιότερα αγγλικά ευρήματα όπως ο βρακτεάτης του Undley ανήκουν στην ίδια παράδοση. Η γραφή αναπτύχθηκε ανάμεσα σε στενά συνδεδεμένες κοινότητες και στις δύο ακτές και όχι μόνο στην Αγγλία.

Εξαρτάται ποιοι. Τα Calc και Gar είναι λαξευμένα στους σταυρούς του Ράθγουελ και του Μπιούκαστλ, όπου διατηρούν τα σκληρά υπερωικά διακριτά από τα ουρανικοποιημένα αντίστοιχά τους, επομένως χρησιμοποιήθηκαν πράγματι. Τα Cweorð, Cealc και Stan υπάρχουν ουσιαστικά μόνο σε χειρόγραφα, και ο R. I. Page υποστήριξε ότι αρκετά από αυτήν την ομάδα είναι αρχαιοδιφικοί ψευδο-ρούνοι — σχήματα που επινοήθηκαν από γραφείς που συμπλήρωναν ένα αλφάβητο αντί για γράμματα με τα οποία έγραφε κανείς.

Ο Cynewulf το έκανε, τέσσερις φορές. Ο ποιητής του ένατου αιώνα ενσωμάτωσε το όνομά του ως ρουνική ακροστιχίδα στους επιλόγους των Juliana, Elene, Christ II και The Fates of the Apostles, δουλεύοντας τους ρούνους C, Y, N, E, W, U, L, F στο μέτρο έτσι ώστε καθένας να λειτουργεί τόσο ως γράμμα του ονόματός του όσο και, μέσω του ονόματος του ρούνου, ως ουσιαστικό στην πρόταση. Όποιος διαβάζει το ποίημα δυνατά προφέρει το όνομά του και προτρέπεται να προσευχηθεί για αυτόν.

Τελευταίες Αναρτήσεις

Ανακαλύψτε την αρχαία σοφία των καρτών ταρώ και ξεκλειδώστε τα μυστήρια του πνευματικού σας ταξιδιού. Το ιστολόγιό μας είναι η πύλη σας για την κατανόηση του πλούσιου συμβολισμού, των νοημάτων και των πρακτικών εφαρμογών της ανάγνωσης ταρώ.