Rider–Waite–Smith Tarot

De Rider–Waite–Smith Tarot: Geschiedenis, Symboliek en Betekenis

De Rider–Waite–Smith Tarot — ook bekend als de Rider–Waite, Waite–Smith, of simpelweg de Rider Tarot — is het meest invloedrijke tarotdeck ooit gemaakt. Voor het eerst gepubliceerd in december 1909 door William Rider & Son in Londen, veranderde het tarot van een niche waarzeggerij-instrument in een wereldwijde visuele taal voor introspectie en spirituele verkenning. Tegenwoordig, met naar schatting honderd miljoen exemplaren in omloop in meer dan twintig landen, dient het als de structurele blauwdruk voor bijna elk modern deck. Het leren van de Rider–Waite–Smith is in feite het leren van de grammatica van de tarot zelf.

Wie heeft de Rider–Waite Tarot gemaakt?

Het deck was het werk van twee zeer verschillende mensen uit de occulte scene in Londen rond de eeuwwisseling. Arthur Edward Waite (1857–1942) was een geleerde mysticus die toegewijd was aan het ontdekken van wat hij de Geheime Traditie noemde — een verborgen stroom van spirituele verlichting waarvan hij geloofde dat deze door vrijmetselaars-, rozenkruisers- en hermetische leerstellingen liep. Als lid van de Hermetische Orde van de Golden Dawn besloot Waite om een "gerectificeerde" tarot te produceren: een deck gezuiverd van historische toevoegingen en afgestemd op een coherent systeem van universele archetypen.

De afbeeldingen van het deck zijn echter van de hand van Pamela Colman Smith (1878–1951). Bijgenaamd "Pixie", was Smith een kunstenares, illustrator, folklorist en theaterontwerper die aan het Pratt Institute had gestudeerd en had geëxposeerd in de New Yorkse galerie van Alfred Stieglitz. In 1909 produceerde ze alle tachtig schilderijen voor het project, waarvoor ze slechts een symbolische vergoeding ontving. Haar rol werd tientallen jaren gemarginaliseerd en ze stierf in armoede in Cornwall, begraven in een ongemarkeerd graf. De moderne verschuiving van "Rider–Waite" naar "Rider–Waite–Smith" of "Smith–Waite" is een bewuste daad van erkenning voor de kunstenares wier visie het deck heeft gemaakt tot wat het is.

De revolutie van de geïllustreerde Kleine Arcana

Voor 1909 toonden decks in de Marseille-traditie de Kleine Arcana als kale rangschikkingen van reekssymbolen: drie zwaarden, zeven bekers, enzovoort. Waite, gericht op de troeven, gaf Smith slechts schaarse trefwoordenlijsten voor de 56 reekskaarten — en die vrijheid resulteerde in de bepalende innovatie van het deck: de scenische Kleine Arcana. Elke kaart werd een miniatuur theaterpodium, en de betekenis ervan kon nu in één oogopslag worden afgelezen, zonder trefwoordenlijsten te hoeven onthouden.

Smith vond haar belangrijkste inspiratie in de Sola Busca Tarot, een Noord-Italiaans deck van rond 1491 en de vroegst bekende complete 78-kaarten tarot met volledig geïllustreerde reekskaarten. Ze bestudeerde foto's ervan in het British Museum in 1907–1908, en de invloed is onmiskenbaar: haar Drie van Zwaarden — een hart doorboord door drie zwaarden — is rechtstreeks ontleend aan de Sola Busca, en de belaste figuur van de Sola Busca Tien van Zwaarden duikt weer op als haar Tien van Staven. Rond deze renaissancistische leningen schilderde ze het landschap dat ze het best kende, de heuvels van Kent en East Sussex, wat zelfs de vreemdste kaarten een vertrouwde Engelse achtergrond geeft.

Waite's structurele hervormingen: waarom Kracht en Gerechtigheid zijn omgewisseld

Waite's eigen bijdrage was de systematische afstemming van de Grote Arcana op de leerstellingen van de Golden Dawn. Zijn beroemdste verandering draaide een vijfhonderd jaar oude conventie om: in de Marseille-traditie was Gerechtigheid troef VIII en Kracht troef XI; Waite verwisselde ze. De reden was astrologisch. Met Kracht (de Leeuw, Leo) op VIII en Gerechtigheid (de Weegschaal, Libra) op XI, volgen de troeven de natuurlijke orde van de dierenriem — Kreeft (De Zegewagen), Leeuw (Kracht), Maagd (De Kluizenaar), Weegschaal (Gerechtigheid). De hernummering plaatst Gerechtigheid ook precies in het wiskundige midden van de 22 troeven, een passende positie voor de kaart van kosmisch evenwicht.

Waite verzachtte ook de middeleeuwse katholieke symboliek van het deck tot een universele symbolische taal: de Pausin werd De Hogepriesteres, gekroond met de maanhoorns van Isis en zittend tussen de pilaren van de Tempel van Salomo; de Paus werd De Hiërofant, een universele onthuller van mysteries; De Geliefden werden hertekend als Adam en Eva onder de aartsengel Rafaël; en het Huis van God werd omgedoopt tot De Toren om aan te sluiten bij de Golden Dawn-correspondentie met Mars.

De kabbalistische architectuur van het deck

Onder de beelden ligt een nauwkeurige kaart van de Hermetische Kabbalistische Levensboom. De vier reeksen komen overeen met de vier werelden van creatie en de vier letters van de goddelijke naam: Staven bij Atziloet en Vuur, Bekers bij Briah en Water, Zwaarden bij Jetzira en Lucht, Pentakels bij Assiah en Aarde. De getalkaarten van Aas tot Tien volgen de neerdaling van energie door de tien Sefirot: van de pure vonk van de Aas (Keter) via het conflict van de Vijf (Gevoera) en de harmonie van de Zes (Tifêret) naar de volledige materiële manifestatie van de Tien (Malchoet). De 22 Grote Arcana komen overeen met de 22 paden die de Sefirot verbinden, elk toegewezen aan een Hebreeuwse letter en een astrologische kracht: De Dwaas aan Alef en Lucht, De Magiër aan Beth en Mercurius, helemaal tot aan De Wereld, Tav en Saturnus.

De Reis van de Dwaas en het Keltisch Kruis

De narratieve dichtheid van het deck nodigt uit om de Grote Arcana te lezen als een enkel verhaal: de Reis van de Dwaas. De ongenummerde Dwaas reist door drie reeksen van zeven kaarten: de eerste (Magiër tot Zegewagen) ontwikkelt het bewuste zelf en meesterschap over de materiële wereld; de tweede (Kracht tot Gematigdheid) confronteert de samenleving, sterfelijkheid en het innerlijke leven; de derde (Duivel tot Wereld) kijkt naar transpersoonlijke krachten en eindigt in kosmische integratie.

Waite's begeleidende boek, 'The Pictorial Key to the Tarot', populariseerde ook het tienkaarten Keltisch Kruis, nog steeds de meest gebruikte tarotlegging ter wereld. Zes kaarten vormen een kruis dat de situatie van de vrager in kaart brengt — wat de vrager dekt, kruist, bekroont en aan de basis ligt, wat achter en voor hem ligt — terwijl een verticale lijn van vier kaarten het zelf, de omgeving, hoop en vrees, en de uiteindelijke uitkomst leest.

Edities en drukken: van Pam A tot de Centennial

Verzamelaars onderscheiden de vroege drukken door hun lijntekeningen en de kwaliteit van het karton: de gewaardeerde "Pam A" (1910–1920) met haar achterkantontwerp met 'gebarsten modder'-patroon, gevolgd door de herziene Pam C, Pam B en Pam D edities in de jaren 1920–1930. Nadat U.S. Games Systems in 1971 de rechten had verworven, verschenen er talloze herkleurde edities: de levendige Albano–Waite (1968), de zachtgekleurde Universal Waite (1990), de stralende Radiant Rider–Waite (2003) en de Smith–Waite Centennial Edition (2009), die het gedempte palet van 1909 herstelt en de naam van de kunstenares voorop plaatst. Allemaal houden ze de structuur van 1909 intact; alleen het kleurenpalet, de randen en de lijndikte veranderen. Daarom worden een Pam A uit 1910 en een glanzende randloze editie die vorig jaar is gedrukt, nog steeds gelezen als hetzelfde deck.