Wunjo

شکل نشانه

یک ساقه عمودی با مثلثی کوچک و بسته در بالا. مانند Raidho (ᚱ) بدون پایه مورب است؛ در کتیبه‌های فرسوده یا شتاب‌زده، این دو نشانه از جمله جفت‌هایی هستند که به‌سادگی در کل ردیف با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند.

همانند Thurisaz، این حرف بیشتر از نظام نگارشی که در ابتدا به آن تعلق داشت عمر کرد. کاتبان آنگلوساکسون که انگلیسی باستان را به خط لاتین می‌نوشتند، وین را به شکل ƿ حفظ کردند، زیرا لاتین فاقد حرفی برای آوای w بود. این نشانه برای چندین سده در دست‌نوشته‌های انگلیسی باقی ماند تا اینکه کاتبان نورمن u دوگانه را جایگزین آن کردند که منشأ حرف w امروزی و نام آن شد.

نام رون

برگرفته از واژه پیشاژرمنی wunjō به معنای شادی یا لذت، از ریشه‌ای به معنای راضی بودن یا خشنود گشتن. واژه انگلیسی باستان wynn نواده مستقیم آن است و در انگلیسی امروزی به صورت سنگواره‌ای در واژه winsome باقی مانده است که در اصل به معنای شادمان بوده نه صرفاً دلربا.

همین ریشه واژه آلمانی Wonne و با خویشاوندی دورتری واژه‌های انگلیسی win و wish را پدید آورده است. این مفهوم در حوزه خواستن و به دست آوردن جای دارد، که کاملاً با رونی همخوان است که شعرش خوشبختی را بر پایه داشتن به اندازه کافی تعریف می‌کند.

شادمانی در آیینه نفی‌ها

برای وونجو تنها بند انگلیسی باستان بر جای مانده است، زیرا با کاهش ردیف اسکاندیناوی به شانزده علامت، این رون کنار گذاشته شد. این تک‌بند بسیار عمیق‌تر از تعابیر رایج در راهنماهای عمومی است.

این شعر به صورت انتزاعی نمی‌گوید شادی چیست. بلکه توصیف می‌کند چه کسی آن را دارد: مردی که رنج‌های اندک، دردها و غصه‌های کمی می‌شناسد. دو سوم این تعریف از برشمردن پلیدی‌های غایب تشکیل شده است. تنها پس از آن است که مواهب مثبت و بسیار ملموس ذکر می‌شوند: رونق، سعادت و کفایت از دژهای استوار.

این نکته پایانی را به‌آسانی می‌توان نادیده گرفت. Byrga geniht، کفایت از مکان‌های مستحکم. شادی در این شعر شامل داشتن پناهگاهی قابل دفاع است. این برداشتی از خوشبختی توسط مردمانی است که برای آنان امنیت جسمانی هرگز امری بدیهی شمرده نمی‌شد.

بنابراین وونجو به معنای وجد مستانه یا جشن و پایکوبی پرهیاهو نیست. این وضعیت خانه‌ای است که در این لحظه هیچ چیز در آن خراب نمی‌شود، آذوقه کافی است و دیوارها محکم ایستاده‌اند. کتاب‌های امروزی که آن را به جذبه روحی صرف تعبیر می‌کنند، از سند تاریخی فراتر می‌روند.

پایان دسته نخست

وونجو دسته فریر را می‌بندد. هشت رون نخست اگر به ترتیب خوانده شوند، سیر گویایی می‌سازند: ثروت، نیروی سرکش، خطر، خدا یا کلام، سفر، مشعل فروزان، بخشش و سرانجام خشنودی آرام.

اینکه آیا حکاکان باستانی قصدی برای بیان روایتی پیوسته داشته‌اند یا نه، قابل اثبات نیست. ترتیب فوثارک کهن و پایدار است و به طور کامل روی سنگ کلویر در حدود سال ۴۰۰ میلادی ثبت شده و هیچ منبعی دلایل این چیدمان را شرح نداده است. تقسیم به سه دسته در برکتیات‌های وادستنا و گرومپان تایید شده، اما منطق پشت آن به جا نمانده است.

آنچه مسلم است این است که رون بعدی هاگالاز یا همان تگرگ است و دسته‌ای که می‌گشاید بی‌گمان سخت‌ترین دسته در میان این سه است. وونجو آخرین آسایشگاه آرام پیش از وزش طوفان است.

در کتیبه‌ها

به عنوان حرف w در تمام کتیبه‌های تاریخی در هر جا که این آوا نیاز بوده دیده می‌شود، از جمله در نام‌های خاص و در عبارت Woduridaz بر روی سنگ تونه در نروژ؛ بنای یادبودی از حدود سال ۴۰۰ میلادی که به خط بوستروفدون کنده شده و به آماده‌سازی آبجوی خاکسپاری توسط دختران متوفی اشاره دارد.

هیچ مدرکی از اوایل قرون وسطی مبنی بر استفاده از وونجو به عنوان طلسمی منفرد برای جلب خوشبختی وجود ندارد. در علوم غریبه امروزی این کار مکرراً انجام می‌شود، اما این رویه محصول قرن بیستم است.

در تفسیر: موقعیت مستقیم

وونجو در وضعیت مستقیم نشان‌دهنده حالتی پایدار و آرام است. در یک چیدمان معمولاً به این معنی است که موضوع مورد پرسش در نظم کامل است یا به زودی به شکلی فرخنده حل و فصل می‌شود.

این رونی بسیار متین‌تر و آرام‌تر از آن است که واژه شادی ممکن است القا کند. در حالی که سوویلو خورشید نیمروزی و یرا محصول گردآوری‌شده است، وونجو شامگاه پس از تلاش است: نه آشوبی هست، نه اختلاف حل‌نشده‌ای، و خانه در سامان است. در تفاسیر کاربردی، بیشتر نشانگر فرونشستن مشکلی پیشین است تا ورود امری ناگهانی و پر زرق و برق.

ابعاد جمعی بسیار حیاتی است. شادی موجود در شعر خانگی و مشترک است، نه لذتی فردی و منزوی. وونجو اغلب در پرسش‌های مربوط به حس تعلق پدیدار می‌شود و به معنای احساس امنیت در میان خویشاوندان و یاران است.

در تفسیر: موقعیت معکوس

وونجو معنای معکوس بسیار روشنی دارد.

در حالت وارونه، همان خانه را اما با شکافی درونی به تصویر می‌کشد. نارضایتی، محیطی که دیگر به آن تعلق ندارید، یا آرامشی ظاهری که تنها با نادیده گرفتن واقعیت‌ها حفظ شده است. تعبیر بیگانگی در اینجا قوی‌ترین است: وونجوی وارونه اغلب فردی را توصیف می‌کند که در میان انبوه انسان‌هاست اما به شدت احساس تنهایی می‌کند.

همچنین نمایانگر خشنودی کاذبی است که با فرار از مسائل نگه‌داشته می‌شود. علاوه بر این می‌تواند صرفاً نشان‌دهنده پایان یک دوره خوش باشد، چرا که شعر شادی را نبود رنج می‌داند و وارونگی آنچه را که غایب بود بازمی‌گرداند.

لایه‌های باطنی مدرن

پیوندهای مربوط به درخت زبان‌گنجشک، عنصر خاک و ایزدان در قرن بیستم، عمدتاً در آثار تورسون و اسوین پدید آمدند. منابع قرون وسطایی چنین پیوندهایی را نمی‌شناسند.

وونجو همچنین بار تاریخی معاصر دشواری را حمل می‌کند که باید صراحتاً بیان شود. به دلیل شباهت ظاهری آن به پرچم و در نتیجه نظام آرمانن که گیدو فون لیست در سال ۱۹۰۲ بنیاد نهاد و استفاده از آن در رایش سوم، چندین رون از فوثارک کهن به نمادشناسی نازی و نئونازی راه یافتند. وونجو در آن دوران به شکلی تغییریافته به عنوان نشان خدمت روستایی جوانان هیتلری به کار رفت. این رون حرفی دو هزار ساله است و این بهره‌برداری نادرست متأخر است، اما هرکس علناً با رون‌ها کار می‌کند باید از این پیشینه آگاه باشد.

از دیگر رون‌های تحت تأثیر می‌توان به سوویلو (ᛊ) که در نشان اس‌اس دو برابر شد، الگیز (ᛉ) به عنوان رون زندگی، و اوثالا (ᛟ) که هنوز در اتحادیه ضد افترا به عنوان نماد نفرت ثبت است، اشاره کرد.

در همنشینی با دیگر رون‌ها

وونجو همراه با Gebo (ᚷ) دسته نخست را با پیوند دادوستد و رضایت می‌بندد؛ این یکی از هماهنگ‌ترین جفت‌ها در تمام ردیف است.

وونجو با Othala (ᛟ) یا Berkano (ᛒ) رنگ و بویی کاملاً خانوادگی می‌یابد: خانه، خانواده و زندگی مشترک بسامان.

وونجو با Hagalaz (ᚺ) پیوند میان دو دسته نخست را می‌سازد و به عنوان موقعیتی آرام تعبیر می‌شود که به زودی با طوفان‌های ناخواسته روبرو می‌گردد.

وونجو با Isa (ᛁ) گویای سکونی یخ‌زده است؛ لحظه‌ای که در آن آسودگی در معرض خطر تبدیل شدن به رکود قرار می‌گیرد.

وونجو با Mannaz (ᛗ) یا Ehwaz (ᛖ) شادمانی را در بستر جامعه قرار می‌دهد و روشن‌ترین نشانه رفاقت وفادارانه و پشتیبانی متقابل است.