Edad

Η ειλικρινής τοποθέτηση

Το Edad δεν έχει καμία ανακτήσιμη σημασία. Δεν υπάρχει παλαιοϊρλανδική λέξη edad έξω από το αλφάβητο, κανένα ασφαλές ομόρριζο και καμία ετυμολογία που να υποστηρίζεται με βεβαιότητα.

Τα κένινγκ του είναι επίσης τα πιο αλλοιωμένα κειμενικά σε ολόκληρο το σώμα κειμένων. Ενώ κάθε άλλο γράμμα διαθέτει τρεις σχετικά σταθερές φράσεις, οι αναγνώσεις του Edad διαφέρουν από χειρόγραφο σε χειρόγραφο, και οι επιμελητές τις αποκαθιστούν με διαφορετικούς τρόπους. Οι παραπάνω μεταφράσεις παρατίθενται με αυτήν ακριβώς την επιφύλαξη και δεν παρουσιάζονται ως οριστικές.

Αυτό αξίζει να διατυπωθεί καθαρά, επειδή τα περισσότερα κείμενα για το Όγκαμ αντιμετωπίζουν το Edad αναφέροντας σιωπηρά το σχόλιο της τρέμουσας λεύκας σαν να επρόκειτο για την πραγματική του σημασία. Δεν είναι η σημασία του. Είναι απλώς αυτό που απέδωσαν οι μεσαιωνικοί γραφείς σε ένα γράμμα του οποίου το όνομα ούτε οι ίδιοι μπορούσαν πλέον να κατανοήσουν.

Ένα ομοιοκατάληκτο ζεύγος

Η οικονομικότερη εξήγηση για το Edad είναι ότι πλάστηκε για να ταιριάζει με το Idad, το γράμμα που το ακολουθεί.

Τα Edad και Idad ομοιοκαταληκτούν, διαφέρουν κατά ένα μόνο φωνήεν και κανένα από τα δύο δεν έχει ετυμολογία. Και τα δύο βρίσκονται στο τέλος της σειράς των φωνηέντων. Κανένα δεν αντιστοιχεί σε αυτόχθονη ιρλανδική λέξη.

Το μοτίβο είναι γνώριμο από άλλα αλφάβητα: όταν ένα σύστημα χρειάζεται ένα γράμμα και η γλώσσα δεν προσφέρει ένα προφανές όνομα, το όνομα επινοείται τεχνητά, συχνά κατ' αναλογία προς ένα γειτονικό. Ο σχεδιασμός του Όγκαμ είναι αυστηρά σχηματικός (τέσσερις ομάδες των πέντε, μία θέση συν μία αρίθμηση), και ένα σχηματικό σύστημα προτιμά να πληρώσει μια κενή θέση παρά να την αφήσει άδεια.

Αν αυτό ευσταθεί, το Edad και το Idad αποτελούν τα σημεία όπου η δομή του αλφαβήτου ξεπέρασε το διαθέσιμο λεξιλόγιό του. Ο δημιουργός χρειαζόταν ένα τέταρτο και ένα πέμπτο φωνήεν· τα ονόματα ακολούθησαν εκ των υστέρων.

Πώς προέκυψε η τρέμουσα λεύκα

Το Auraicept σχολιάζει το Edad ως τρέμουσα λεύκα, crithach, και η διαδρομή αυτή είναι από τις πλέον ευρηματικές στην παράδοση.

Η λέξη crithach βασίζεται στο crith, που σημαίνει τρέμουλο ή ρίγος: η τρέμουσα λεύκα είναι το δέντρο του οποίου τα φύλλα τρέμουν με το παραμικρό αγέρι, και το ιρλανδικό της όνομα το δηλώνει ευθέως. Στη συνέχεια, οι σχολιαστές συνέδεσαν το τρέμουλο με το κλάμα, και το κλάμα με τη θλίψη, καταλήγοντας σε μια ερμηνεία του γράμματος γύρω από το πένθος.

Ορισμένες παραλλαγές των καταλόγων δέντρων παραθέτουν ένα κένινγκ για το érgnaid fid ή για τη θλίψη ώστε να υποστηρίξουν αυτή τη σύνδεση, και αυτές συγκαταλέγονται στις φράσεις των οποίων οι αναγνώσεις στα χειρόγραφα είναι οι λιγότερο σταθερές.

Έτσι η αλληλουχία διαμορφώνεται ως εξής: καμία γνωστή σημασία → απόδοση ενός δέντρου του οποίου το όνομα σημαίνει τρέμουλο → εξαγωγή μιας συναισθηματικής σημασίας από το όνομα του δέντρου → προσάρτηση ενός κένινγκ που την υποστηρίζει. Η σημασία κατασκευάστηκε εκ των υστέρων, ξεκινώντας από ένα σχόλιο που αποτελούσε και το ίδιο απλή υπόθεση.

Το Bráthair bethi, αδελφός της σημύδας, είναι η μόνη φράση εδώ με αυτόνομη υπόσταση: εμφανίζεται επίσης στο Onn, και η απόδοσή της αμφισβητείται ανάμεσα στα δύο αυτά γράμματα.

Στην ανάγνωση

Δεν υπάρχει παραδοσιακή σημασία προς ανάκτηση, επομένως οποιαδήποτε ερμηνεία είναι κατασκευασμένη. Αυτή είναι η ίδια ακριβώς περίπτωση με τον ρούνο Peorð στο αγγλοσαξονικό Φούθορκ και τον Cweorð στα χειρόγραφά του, και θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με τον ίδιο τρόπο.

Τα σύγχρονα συστήματα αποδίδουν την τρέμουσα λεύκα με έννοιες γύρω από την αντοχή, τον φόβο και την υπέρβαση, κληροδοτημένες από το σχόλιο περί τρέμουλου μέσω του Graves.

Αν αναζητείται μια ερμηνεία, η ειλικρινής προσέγγιση είναι αυτό ακριβώς που είναι το γράμμα: κάτι που υπάρχει επειδή το απαιτούσε ένα μοτίβο. Η θέση υπήρχε, οπότε το γράμμα δημιουργήθηκε. Σε ένα ρίξιμο αυτή είναι μια πραγματική και κατά καιρούς χρήσιμη ιδέα: ο ρόλος που δημιουργήθηκε για να ολοκληρωθεί μια δομή, το πρόσωπο ή το στοιχείο που είναι παρόν επειδή το απαιτούσε η διευθέτηση, αυτό του οποίου η δικαίωση είναι η συμμετρία και όχι η αναγκαιότητα.

Το ζεύγος με το Idad προσφέρει μια δεύτερη ερμηνεία: το μισό ενός συνόλου, που καθορίζεται από αυτό πλάι στο οποίο στέκεται και όχι από τον εαυτό του.

Και οι δύο αυτές προσεγγίσεις πρέπει να χαρακτηρίζονται ως σύγχρονες κατασκευές, διότι τέτοιες είναι στην πραγματικότητα.