Tilsimlar · Shimoliy tumorlar

Jodugar shishasi

Boshqa nomlari: Bellarmin shishasi, kulrang soqolli shisha

O'choq ostiga ko'milgan, ichida to'g'nog'ich va peshob bo'lgan ko'za. Bunga ko'ra jodugar u yerdagi har bir tig'ni o'z tanasida his qiladi deb ishonilgan.

Bir qarashda

Mintaqasi
Angliya, keyinchalik Yangi Angliya
Davri
Asosan 17-asr
Idishi
Bartman (bellarmin) sopol ko'zasi, keyinchalik shisha
Ichidagilari
To'g'nog'ichlar, mixlar, sochlar, tirnoq parchalari, mato yuraklar, peshob
Ko'milgan joyi
O'choq, ostona, mo'ri
Hozirgacha topilganlari
Angliyada 200 dan ortiq; 2004-yilda Grinvichda bittasi butun topilgan

Bu nima o'zi

Ichiga o'tkir metall buyumlar hamda jodu qilingan odamning tanasidan olingan narsalar solingan idish. U muhrlanib, uyning o'chog'i, ostonasi yoki mo'risi ostiga ko'milgan.

O'n yettinchi asrda buning uchun ko'pincha ingliz tilida bellarmin deb ataladigan Bartman ko'zasidan foydalanilgan. Bu bo'yniga soqolli yovvoyi odamning yuzi ishlangan reyncha sopol idish bo'lib, oddiy chetdan keltirilgan idish sanalgan. Aynan shu o'ziga xos yuz tufayli arxeologlar ularni qazilmalar orasidan osongina ajratib olishadi. Keyinchalik shishalardan foydalanilgan bo'lsa, o'n sakkizinchi va o'n to'qqizinchi asrlardagi namunalar yanada soddalashgan.

Idish ichidagilar retsept deyish mumkin bo'lgan darajada bir xil: egilgan to'g'nog'ich va mixlar, ko'pincha bir necha o'nlab bo'lgan. Odam sochi va tirnoq parchalari. Yurak shaklida kesilib, unga to'g'nog'ichlar sanchilgan mato. Tikanlar. Shuningdek peshob, uni qazib olingan bir qator namunalarda kimyoviy usulda aniqlash mumkin.

Uning mantig'i

Bu himoya emas, aslini olganda qarshi sehrdir. Jodugar shishasi shunchaki qalqon emas, balki hujumga uchraganiga ishonadigan odam tomonidan qo'llaniladigan tuzoq va qurol sanaladi.

Uning ishlash mantig'i jodugar ishlatadi deb ishonilgan simpatik aloqaga asoslanadi. Arxeolog Brayan Xoggard ta'kidlaganidek, peshob va sochlar biometrik aldamchi nishon vazifasini bajaradi. Ular jabrlanuvchining tanasi bilan aloqani o'zida saqlab qoladi, shuning uchun shu aloqa orqali yuborilgan la'nat odamga emas, balki egilgan temirga to'la muhrlangan idishga yetib boradi. Shundan so'ng to'g'nog'ichlar jodugar xonadonga qanday ziyon yetkazmoqchi bo'lsa, uning o'ziga xuddi shunday ta'sir ko'rsatadi. O'sha davr manbalarida maqsad dushmanga azob berish ekani va ba'zi hikoyalarda bu uni xonadon eshigi oldiga kelishga majbur qilishi haqida ochiq yozilgan.

Jozef Glanvilning 1681-yildagi Saducismus Triumphatus kitobida bu usul aniq tasvirlangan. Unda shisha olovga qo'yilgani, biroq faqat ko'milganidagina ish bergani haqidagi holat ham qayd etilgan.

Buning sehr-jodu tarixi uchun ahamiyati

Ushbu kutubxonadagi deyarli hamma narsa matnlar, muzeydagi taqinchoqlar yoki saqlanib qolgan odatlar orqali ma'lum. Jodugar shishasi esa yer ostidan topilgan. Angliyada ikki yuzdan ortiq shunday shishalar qazib olingan bo'lib, ularning asosiy qismi Sharqiy Angliyada ekani tasdiqlangan, shuningdek mustamlaka Yangi Angliyada ham bir nechtasi topilgan. 2004-yilda Grinvichda yer ostidan po'kak tiqini olinmagan, butunligicha saqlangan namuna topildi va uning tarkibi tahlil qilindi. Bu ushbu yo'nalish bo'yicha o'rganish mumkin bo'lgan eng mukammal namuna sanaladi.

Bu uni boshqa tumorlardan ajratib turadi: u yerdan topilish xaritasiga, yasalish sanasini aniqlash mumkin bo'lgan idishlarga va tahlil qilinadigan aniq tarkibga ega. Tarixchilar yangi davr boshlaridagi Angliyada oddiy xalq orasida qarshi sehr qanchalik keng tarqalgani haqida bahslashganda, aynan shu dalilga suyanishadi.

Bu binolarda turli buyumlarni yashirish bo'yicha kengroq an'ananing bir qismidir. Mo'rilarga yashiringan poyabzallar, devorlardagi quritilgan mushuklar yoki deraza-eshiklar atrofidagi belgilar shular jumlasidan. Bino o'ziga xos tana sifatida ko'rilgan va undagi ochiq joylar doimiy himoyaga muhtoj bo'lgan.

Odatning yo'qolishi

O'n sakkizinchi asrga kelib jodugarlarni ta'qib qilish to'xtatilishi hamda bu ishonchning rasmiy darajadagi qo'llab-quvvatlanishi yo'qolishi sababli jodugar shishalarini yashirish kamayadi, garchi ayrim namunalar o'n to'qqizinchi va hatto yigirmanchi asrlarda ham uchrasa-da.

Bugungi kunda ham ushbu an'anani tiklashga urinishlar mavjud. U asosan zamonaviy majusiylik va xalq sehri amaliyotlarida uchraydi, ammo qasos olish o'rniga, himoya vositasi sifatida qo'llanilib, ichiga peshob solinmaydi. Bu buyum maqsadining sezilarli darajada o'zgarganidan dalolat beradi. Tarixiy shisha muayyan bir qo'shniga qaratilgan tajovuzkorona harakat bo'lgan va uni oddiy himoya tumori sifatida ko'rish orqali uning asl mohiyatini yo'qotamiz.

Jodugar shishasi qanday yasalgan

Topilgan arxeologik namunalar hamda o'n yettinchi asr manbalari asosida tiklangan.

  1. Sopol idish olinadi, o'sha davrda bu odatda bo'yniga soqolli yuz tasviri tushirilgan bellarmin ko'zasi bo'lgan.
  2. Uning ichi egilgan to'g'nog'ichlar, mixlar va tikanlar bilan to'ldiriladi. Topilgan namunalarning aksariyatida ulardan o'nlab bo'lgan.
  3. Jabr ko'rgan kishining tanasidan olingan narsalar: peshob, soch yoki tirnoq parchalari qo'shiladi.
  4. To'g'nog'ichlar sanchilgan matodan tikilgan yurak solinadi. Bunday topilmalar nisbatan kam uchraydi.
  5. Og'zi yopib muhrlanadi, o'sha paytlarda bu po'kak tiqinlar va ba'zan mum yordamida qilingan.
  6. U o'choq, ostona yoki mo'ri ostiga teskari qilib ko'milgan va o'sha yerda qoldirilgan. Qazib olingan shisha o'z kuchini yo'qotgan hisoblanadi.

Bu kutubxonadagi aynan tirik odamga qaratilgan kam sonli tumorlardan biridir. U qo'llanma emas, balki tarixiy ma'lumot sifatida kiritilgan, zamonaviy himoya versiyalari esa aynan shu nomdagi boshqa buyumdir.

Mulohaza uchun savollar

  • Ushbu tumor ma'lum bir qo'shningiz sizga ziyon yetkazayotganiga ishonchga asoslanadi. Qo'rquvning qiyofasi bo'lganda nima o'zgaradi?
  • Shisha ko'milgan va hech qachon ochilmagan. Nega tumor ishlashi uchun uni ko'zdan panada saqlash kerak bo'lgan?
  • Uning zamonaviy versiyalaridan tajovuzkorlik olib tashlangan. Bu uni tiklashmi yoki butunlay boshqa buyumga aylantirishmi?

Tez-tez beriladigan savollar

So'nggi maqolalar

Taro kartalarining qadimiy donishmandligini kashf eting va ma'naviy yo'lingizdagi sirlarni oching. Blogimiz taro o'qishning boy ramziyligi, ma'nolari va amaliy qo'llanilishini tushunishga eltuvchi darvozadir.